Wist je dat over heel de wereld psychische aandoeningen anders bekeken worden , afhankelijk van de specifieke cultuur?

  • In het Westen zijn we het meest bang voor spinnen. In Zuidoost Azië is de grootste angst van mannen dat hun geslachtsdelen verschrompelen met de dood tot gevolg. In Europa wordt iemand met schizofrenie behandeld met medicijnen, maar bij sommige stammen worden mensen met schizofrenie net het opperhoofd en aanbeden omdat ze zaken zien en horen die anderen niet kunnen horen.
  • “Paniekaanval vs. khyal cap (windaanval)”. We kennen allemaal een paniekaanval: een plotselinge, heftige angst met bijkomende duizeligheid, hyperventilatie, flauw voelen, zweten, etc. Je krijgt het gevoel gek te worden of dood te gaan. In Cambodja echter noemt men dit een “windaanval”. De klachten worden volgens hen veroorzaakt door een windachtige substantie in het lichaam en veroorzaakt oorsuizingen, slecht zicht, duizeligheid en kortademigheid. Ben je in Cambodja en overvalt paniek je, vraag dan om hulp bij khyal cap. 
  •  In de Westerse wereld kennen we de sociale fobie: zeer angstig zijn om in het openbaar iets fout te doen (bijv. tijdens spreken of bij eten) waardoor we onszelf in verlegenheid brengen of afgewezen worden. Hierdoor worden sociale situaties vermeden of met intense angst doorstaan. In Japan kent men de interpersoonlijke angststoornis. Hierbij vermijdt men sociaal contact uit angst anderen in verlegenheid te brengen door het eigen uitzicht, lichaamsgeur of gedrag (bijv. te veel oogcontact of vermeende zweetgeur). Japanse psychiaters benoemen dit ook als pathologische onderdanigheid. 
  •  In het Westen kennen we meerdere ziektebeelden die met psychotische symptomen te maken hebben, bijv. ernstige depressies, bipolaire stoornissen en schizofrenie. Psychotische symptomen zorgen ervoor dat mensen niet meer helemaal in de realiteit staan en geloven dat er bepaalde zaken of verbanden zijn die anderen niet kunnen waarnemen. Vaak is er een vorm van achtervolgingswaan bij betrokken. In Haïti benoemt men dit als maladi moun: kwaadwillende anderen ‘sturen’ ziektes of ongeluk op je af, waardoor je niet meer goed kan functioneren. Vooral als je rijk, aantrekkelijk of slim bent, ben je hiervoor een mogelijk doelwit. In andere culturen bestaat een vergelijkbaar iets, nl. ‘het boze oog’ of ‘vervloekt worden’. Dit kan o.m. voorkomen bij Turkse, Marokkaanse en Antilliaanse gemeenschappen. 
  • Bij (psychische) erectieproblemen speelt de angst om geen erectie te krijgen, te vroeg te ejaculeren of een slechte prestatie neer te zetten een grote rol. In India hebben mannen last van dhat, waarbij ze bang zijn vitale krachten te verliezen door spermaverlies. Ze voelen zich lichamelijk uitgeput, zwak en zijn bang sperma via de urine te verliezen. Er treedt impotentie op of vroegtijdige zaadlozing. Dhat komt in deze regio vooral bij mannen voor, maar kan in mindere mate ook bij vrouwen voorkomen. Zij zijn dan angstig om vitale levenssappen te verliezen door overmatige vaginale afscheiding.
  • Gegeneraliseerde angst is een vorm van angststoornis waarbij de persoon heel erg nerveus en onrustig is. Hij of zij maakt zich zorgen over alles, denkt in rampscenario’s en kan moeilijk stoppen met piekeren. In Zimbabwe kent men het syndroom kufungisisa wat zoveel betekent als een schadelijke vorm van denken. Men ziet dit als oorzaak van o.a. depressie, angst en lichamelijke klachten. Ben je in Zimbabwe en voel je je depressief of angstig, vraag dan hulp voor kufungisisa.
  • Wanneer iemand in het Westen een ernstige, beangstigende gebeurtenis meemaakt kan deze persoon psychische klachten ontwikkelen met o.a. nachtmerries, angsten, vergeetachtigheid, zenuwachtigheid en een verdoofd gevoel. We spreken dan van een posttraumatische stressstoornis. In Latijns-Amerika gelooft men dat een beangstigende gebeurtenis ervoor kan zorgen dat de ziel het lichaam verlaat en de persoon daardoor lethargisch, ongelukkig en nerveus wordt. Hij of zij heeft slaapproblemen en kan niet meer (sociaal) functioneren. Dit fenomeen waarbij de ziel het lichaam verlaat wordt Susto genoemd. 
  • De stoornis in de lichaamsbeleving is de benaming voor de overtuiging dat iets heel erg verkeerd is met onderdelen van of het hele lichaam. In Zuidoost-Azië komt een specifieke variant hiervan voor, nl. koro. De persoon vreest hierbij dat de externe geslachtsdelen krimpen of zich in het lichaam terugtrekken. Vaak is men overtuigd dat de aandoening dodelijk is. Samenhangend hiermee ontstaat angst of paniekaanvallen. Oorzaken worden gezocht in het overmatig bezig zijn met masturbatie, overspel, impotentie of ruzie met partner. 
  • Bij een aanpassingsstoornis reageren mensen veel heftiger dan normaal op levensgebeurtenissen. Wanneer de stressor voorbij is, nemen de klachten ook weer af. Deze klachten kunnen o.a. zijn dat men depressief, angstig, prikkelbaar of emotioneel heel instabiel wordt. Bij Latijns-Amerikaanse of Caraïbische mensen kan na een (familiale) levensgebeurtenis een ataque de nervios optreden waarbij zij heftige emotionele uitbarstingen van angst, boosheid of rouw hebben, met daarbij beven, huilen, schreeuwen en soms zelfs fysieke agressie. In eerste opzicht lijkt dit op een paniekaanval, maar dit is het echter niet. 
Scroll to top